«بررسی مشکلات منابع انسانی و راهکارهای حل آنها با بهرهگیری از رویکردهای Education 4.0 و Education 5.0»
منابع انسانی در دهه اخیر، از یک مزیت رقابتی به یکی از جدیترین چالشهای راهبردی سازمانها تبدیل شده است. خروج نیروهای کلیدی، کاهش انگیزه در نسلهای جدید، شکاف مهارتی، ضعف در انتقال دانش و ناکارآمدی نظامهای آموزشی سنتی، مجموعهای از مسائل درهمتنیده را شکل داده که مدیران عامل و اعضای هیئتمدیره ناگزیر از مواجهه مستقیم با آن هستند.
در همین چارچوب، انجمن مدیریت کیفیت ایران با همکاری گروه کارشناسان ایران، ورکشاپی تحلیلی کاربردی ویژه مدیران ارشد برگزار کرد تا ضمن بررسی ریشهای مسئله، رویکردها و راهکارهای نوین توسعه منابع انسانی متناسب با شرایط واقعی سازمانهای ایرانی مورد بحث قرار گیرد. این رویداد در روز پنجشنبه ۲۵ دیماه ۱۴۰۴ در محل انجمن مدیریت کیفیت ایران برگزار شد.
آغاز مراسم و معرفی انجمن مدیریت کیفیت ایران
در ابتدای برنامه، امیر حیدری، دبیر انجمن مدیریت کیفیت ایران ضمن خوشآمدگویی به حاضران، به معرفی انجمن پرداخت و به پیشینه تأسیس آن در سال ۱۳۷۶ با پیشنهاد مرحوم دکتر سادات، رئیس وقت سازمان ملی استاندارد ایران، اشاره کرد.
وی با تأکید بر جایگاه انجمن بهعنوان یکی از تشکلهای حرفهای و تخصصی کشور، توضیح داد که انجمن مدیریت کیفیت ایران از بدو تأسیس، هم در سطح کلان سیاستگذاری و هم در سطح خرد و عملیاتی فعالیت داشته است. طراحی و اجرای ۱۶ دوره
جایزه ملی کیفیت ایران بهعنوان تنها جایزه رسمی کشور در این حوزه، از مهمترین دستاوردهای انجمن در سطح ملی بوده است.
دبیر انجمن همچنین به طرحهای تحولی انجمن اشاره کرد و گفت:انجمن در سالهای اخیر، فراتر از رویکردهای سنتی ارزیابی، اقدام به طراحی و توسعه مدلهای بومی کرده است؛ از جمله مدل ارزیابی موفقیت پایدار سام (SSAM) که با هدف سنجش پایداری سازمانها در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و مدیریتی تدوین شده و همچنین مدل ارزیابی دانش و مهارت مدیران و متخصصان کیفیت (PQM) که با تمرکز بر شایستگیهای حرفهای مدیران طراحی و اجرا شده است.
وی افزود که این رویکردها نشاندهنده نگاه آیندهنگر انجمن به کیفیت، سرمایه انسانی و پایداری سازمانهاست و برگزاری چنین ورکشاپهایی نیز در همین راستا انجام میشود.
جایزه ملی کیفیت ایران بهعنوان تنها جایزه رسمی کشور در این حوزه، از مهمترین دستاوردهای انجمن در سطح ملی بوده است.
دبیر انجمن همچنین به طرحهای تحولی انجمن اشاره کرد و گفت:انجمن در سالهای اخیر، فراتر از رویکردهای سنتی ارزیابی، اقدام به طراحی و توسعه مدلهای بومی کرده است؛ از جمله مدل ارزیابی موفقیت پایدار سام (SSAM) که با هدف سنجش پایداری سازمانها در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و مدیریتی تدوین شده و همچنین مدل ارزیابی دانش و مهارت مدیران و متخصصان کیفیت (PQM) که با تمرکز بر شایستگیهای حرفهای مدیران طراحی و اجرا شده است.
وی افزود که این رویکردها نشاندهنده نگاه آیندهنگر انجمن به کیفیت، سرمایه انسانی و پایداری سازمانهاست و برگزاری چنین ورکشاپهایی نیز در همین راستا انجام میشود.
معرفی گروه کارشناسان ایران
در ادامه، دکتر نسرین وفایی، مدیرعامل گروه کارشناسان ایران، به معرفی این مجموعه پرداخت. ایشان با اشاره به سابقه فعالیت رسمی گروه کارشناسان ایران از سال ۱۳۷۸، این مجموعه را یکی از فعالان حوزه طراحی و پیادهسازی سیستمهای مدیریت کیفیت، بهرهوری و عملکرد سازمان معرفی کرد.
دکتر وفایی توضیح داد که گروه کارشناسان ایران، در مواجهه با تحولات ناشی از انقلاب صنعتی چهارم و تغییرات بنیادین در ماهیت مشاغل، به این نتیجه رسیده است که آموزشها و مشاورههای سنتی دیگر اثربخشی لازم را ندارند. به همین دلیل، این مجموعه با همکاری متخصصان و با همافزایی با انجمن مدیریت کیفیت ایران، اقدام به طراحی نظام نوین استاد–شاگردی در قالب رویکردهای Education 4.0 و Education 5.0 کرده است.
به گفته ایشان، هدف این نظام، انتقال واقعی دانش، مهارت و تجربه در بستر سازمان و کار واقعی است؛ نه صرفاً آموزشهای نظری و کوتاهمدت.
تحلیل و هدایت علمی مباحث توسط مهندس فرزین انتصاریان
بخش اصلی و محوری این ورکشاپ با هدایت و ارائه مهندس فرزین انتصاریان، رئیس انجمن مدیریت کیفیت ایران شکل گرفت. ایشان با نگاهی کلان و تحلیلی، مسئله منابع انسانی را یکی از ابرچالشهای پیشروی صنعت و اقتصاد کشور توصیف کرد.
مهندس انتصاریان با اشاره به تحولات عمیق ناشی از انقلاب صنعتی چهارم، تأکید کرد که سازمانها امروز با حذف، تغییر و دگرگونی گسترده مشاغل مواجهاند و در چنین شرایطی، منابع انسانی همزمان با دو بحران «کمبود نیرو» و «ضعف کیفیت مهارتی» روبهرو است.
وی با نقد نظام آموزشی سنتی گفت:بخش قابل توجهی از آموزشهای دانشگاهی و سازمانی، فاصله معناداری با نیازهای واقعی بنگاهها دارد و این مسئله باعث شده است که سازمانها نتوانند از ظرفیتهای انسانی موجود بهدرستی استفاده کنند.
رئیس انجمن مدیریت کیفیت ایران همچنین با اشاره به تجربیات مدیریتی خود، بر اهمیت توسعه مهارتهای نرم، تفکر سیستمی، کار تیمی و توانمندیهای مدیریتی تأکید کرد و بیان داشت که حتی دانشگاهها نیز باید خود را بهعنوان «بنگاههای اجتماعی–اقتصادی» بازتعریف کنند.
وی رویکرد نظام استاد–شاگردی نوین را یکی از راهکارهای عملی برای پر کردن شکاف میان آموزش و عمل دانست و تأکید کرد که این مدل، میتواند بهصورت بومی و متناسب با شرایط ایران، در سازمانها و صنایع مختلف پیادهسازی شود.
دیدگاهها و تجربیات سایر کارشناسان و مدیران
در ادامه نشست، دکتر زراعتگر و جمعی از اساتید دانشگاه صنعتی امیرکبیر، با اشاره به تجربیات دانشگاهی و صنعتی خود، بر ضرورت ایجاد پیوند راهبردی میان دانشگاه، صنعت و تشکلهای حرفهای تأکید کردند و انتقال مهارت و تجربه را مهمتر از صرف انتقال دانش نظری دانستند.
مهندس جابر انصاری، مدیرعامل شرکت دژپاد و رئیس انجمن کسبوکارهای خانوادگی، نیز با تمرکز بر چالشهای کسبوکارهای خانوادگی، مسئله شکاف نسلی و انتقال مدیریت و دانش را یکی از تهدیدهای جدی پایداری این بنگاهها عنوان کرد و از لزوم تربیت نسل جدید مدیران در قالب مدلهای نوین آموزشی سخن گفت.
همچنین برخی مدیران منابع انسانی و مدیران صنعتی حاضر در جلسه، با ذکر نمونههای عملی، تأکید کردند که بحران منابع انسانی در سالهای آینده تشدید خواهد شد و بدون تغییر رویکرد در آموزش و توسعه سرمایه انسانی، سازمانها با ریسکهای جدی مواجه خواهند شد.
جمعبندی و اهمیت رویداد
در جمعبندی این ورکشاپ، حاضران بر این نکته اتفاق نظر داشتند که توسعه منابع انسانی، نیازمند تغییر پارادایم در نگاه به آموزش، یادگیری و مدیریت انسان در سازمان است. رویکردهای Education 4.0 و Education 5.0، نظام استاد–شاگردی نوین، و همافزایی میان دانشگاه، صنعت و انجمنهای تخصصی، بهعنوان مسیرهای کلیدی آینده مورد تأکید قرار گرفت.
این رویداد نشان داد که آکادمی کارشناسان، با اتکا به طرحهای تحولی خود و با بهرهگیری از ظرفیت مدیران، اساتید و متخصصان، میتواند نقش مؤثری در هدایت گفتوگوی ملی درباره آموزشی، سرمایه انسانی و پایداری سازمانها ایفا کند
نظرات بسته شده است.